تحلیل بنیادی «آموزش»




امروز شنبه 29 شهریور 1399
مطالب مرتبط
اخبار بورسی و اقتصادی

    بخش دوم

 

-ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺑﻨﯿﺎدی در ﺳﻄﺢ ﺷﺮﮐﺖ 
ﺗﺤﻠﯿﻞ اﺳﺎﺳﯽ در ﺳﻄﺢ ﺷﺮﮐﺖ، ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎی اﺻﻠﯽ ﻣﺎﻟﯽ ﺑﺮای ﺗﺨﻤﯿﻦ ارزش ذاﺗﯽ ﺷﺮﮐﺖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ اﯾﻦ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎ 
ﺷﺎﻣﻞ ﻓﺮوش، ﺣﺎﺷﯿﻪ ﺳﻮد، اﺳﺘﻬﻼك (ﮐﺎﻫﺶ ﺑﻬﺎ)، ﻧﺮخ ﻣﺎﻟﯿﺎت، ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﯽ، ﮔﺮدش داراﯾ ﯽﻫﺎ و ﻋﻮاﻣﻞ دﯾﮕﺮ اﺳﺖ. ﺗﺤﻠﯿ ﻞﻫﺎی 
ﺑﻌﺪی، ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ رﻗﺎﺑﺘﯽ ﺷﺮﮐﺖ در آن ﺻﻨﻌﺖ، رواﺑﻂ ﮐﺎرﮔﺮی، ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژﯾﮑﯽ، ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ، رﻗﺎﺑﺖ ﺧﺎرﺟﯽ و 
ﻏﯿﺮه ﺑﺎﺷﺪ. ﻋﻮاﻣﻠﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺷﺮﮐﺖ ﺑﺮ آﻧﻬﺎ ﮐﻨﺘﺮل دارد. 



اﯾﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از: 
1)ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻧﻘﺪﯾﻨﮕﯽ: ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻧﻘﺪﯾﻨﮕﯽ ﯾﮏ ورﻗﻪ ﺳﻬﻢ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی اﻣﮑﺎن ﻓﺮوش ﺳﺮﯾﻊ آن اﺳﺖ. ﻫﺮ ﭼﻪ ﺳﻬﺎﻣﯽ را ﺑﺘﻮان 
ﺳﺮﯾ ﻊﺗﺮ و ﺑﺎ ﻫﺰﯾﻨﻪ ﮐﻢﺗﺮی ﺑﻪ ﻓﺮوش رﺳﺎﻧﺪ، ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻧﻘﺪﯾﻨﮕﯽ آن ﺑﯿ ﺶﺗﺮ اﺳﺖ. اوراق ﺑﻬﺎداری ﮐﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر روزاﻧﻪ و ﺑﻪ دﻓﻌﺎت ﻣﮑﺮر 
ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اوراق ﺑﻬﺎداری ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻌﺪاد ﻣﺤﺪود و ﯾﺎ دﻓﻌﺎت ﮐﻢ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻧﻘﺪﯾﻨﮕﯽ ﺑﯿ ﺶﺗﺮ و در 
ﻧﻬﺎﯾﺖ رﯾﺴﮏ ﮐﻢﺗﺮی دارﻧﺪ. ﻓﻬﺮﺳﺖ ﭘﻨﺠﺎه ﺷﺮﮐﺖ ﻓﻌﺎ لﺗﺮ ﺑﻮرس ﮐﻪ ﻫﺮ ﺷﻪ ﻣﺎه ﯾﮏ ﺑﺎر ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﯽ ﺷﻮد راﻫﻨﻤﺎی ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﺑﺮای 
اﻧﺘﺨﺎب ﺳﻬﺎﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻧﻘﺪﯾﻨﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ.

)ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم در دﺳﺖ ﻋﻤﻮم: ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻧﻘﺪﯾﻨﮕﯽ ﯾﮏ ورﻗﻪ ﺳﻬﻢ ﺗﺎ ﺣﺪودی ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم در دﺳﺖ ﻋﻤﻮم ﺑﺴﺘﮕﯽ 
دارد.ﻫﺮ ﭼﻪ ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎﻣﯽ ﮐﻪ در دﺳﺖ ﻣﺮدم ﻗﺮار دارد ﺑﯿ ﺶﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ، ﺣﺠﻢ و ﺳﺮﻋﺖ ﮔﺮدش ﻣﻌﺎﻣﻼت اﻓﺰاﯾﺶ ﯾﺎﻓﺘﻪ و ﺑﺎزار، 
ﻗﯿﻤﺖ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ و ﻣﻌﻘﻮل ﺗﺮی ﺑﺮای آن ﭘﯿﺪا ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺑﺮ ﻋﮑﺲ ﻫﺮ ﭼﻪ ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم در دﺳﺖ ﻣﺮدم ﮐﻢ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ، رﮐﻮد ﺑﯿﺶ ﺗﺮی ﺑﺮ 
ﻣﻌﺎﻣﻼت ﺳﻬﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺷﺪه و در ﺻﻮرت ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ، ﻗﯿﻤ ﺖﻫﺎ ﺷﮑﻞ ﯾﮏﻃﺮﻓﻪ (ﺻﻌﻮدی ﯾﺎ ﻧﺰوﻟﯽ) ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﯽﮔﯿﺮد. ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎﯾﯽ 
ﮐﻪ ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم راﯾﺞ آﻧﻬﺎ ﮐﻢ ﺑﻮده ﻣﺆﯾﺪ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ اﺳﺖ. 
3)ﺗﺮﮐﯿﺐ ﺳﻬﺎﻣﺪاران: ﯾﮑﯽ دﯾﮕﺮ از ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎی ﻣﻄﻠﻮﺑﯿﺖ ﯾﮏ ورﻗﻪ ﺳﻬﻢ، ﺗﺮﮐﯿﺐ ﺳﻬﺎﻣﺪاران آن اﺳﺖ و ﺗﺮﮐﯿﺐ 
ﺳﻬﺎﻣﺪاران ﮐﻪ در واﻗﻊ ﺗﺮﮐﯿﺐ ﻫﯿﺎت ﻣﺪﯾﺮه آن را ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺳﻬﺎﻣﺪاران ﺟﺰء ﯾﺎ ﻋﻤﺪه ﺑﺎﺷﺪ. در ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎﯾﯽ 
ﮐﻪ اﻋﻀﺎء ﻫﯿﺄت ﻣﺪﯾﺮه آن ﻣﻨﺘﺨﺐ ﺳﻬﺎﻣﺪاران ﻋﻤﺪه ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺗﺼﻤﯿﻤﺎﺗﯽ اﺗﺨﺎذ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﯿﺶ ﺗﺮ در راﺳﺘﺎی اﻫﺪاف 
ﺳﻬﺎﻣﺪار ﻋﻤﺪه ﺑﺎﺷﺪ و درﻣﻮاردی ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺳﻬﺎﻣﺪار ﺟﺰء ﻧﺒﺎﺷﺪ. ﭼﻨﯿﻦ ﺗﺼﻤﯿﻤﺎﺗﯽ در ﺑﺎزارﻫﺎی ﮐﺎرا اﺛﺮ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ در ﻗﯿﻤﺖ 
ﺳﻬﺎم ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ و اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﻬﻤﯽ ﺑﺮ ﻗﯿﻤﺖ ﺳﻬﺎم ﻧﻤ ﯽﮔﺬارد اﻣﺎ در ﺑﺎزارﻫﺎی ﻏﯿﺮﮐﺎرا ﮐﻪ ﺗﺎ ﺣﺪودی ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺟﻮ 
ﺑﺎزار ﻗﺮار ﻣﯽﮔﯿﺮد ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺟﻬﺖ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﻗﯿﻤﺖ را ﯾﮏﻃﺮﻓﻪ ﺳﺎزد. 
4)ﺳﻮدآوری: ﺷﺎﯾﺪ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﯾﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺮﺗﺮی ﯾﮏ ﺳﻬﻢ، ﻣﯿﺰان ﺳﻮدآوری آن ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم ﻣﻨﺘﺸﺮه 
از ﺳﻮی ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎ ﺑﺎ ﻫﻢ ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ ﻣﯿﺰان ﺳﻮدآوری ﯾﮏ ﺳﻬﻢ را ﺑﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﯾﺎ EPS ﻣﯽﺳﻨﺠﺪ. ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﯾﻦ 
ﺷﺎﺧﺺ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﮐﻠﯽ ﺷﺮﮐﺖ و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ آن ارزﯾﺎﺑﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد. 
-ﺳﻮد را از ﭼﻨﺪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽ ﺗﻮان ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار داد: 
1)از ﻧﻈﺮ درآﻣﺪ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ 
2)ﺑﺮ اﺳﺎس ﻫﺮ رﯾﺎل ﻓﺮوش 
3)ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی ﻫﺮ رﯾﺎل از داراﯾ ﯽﻫﺎ 
4)ﺑﺮ اﺳﺎس ﻫﺮ رﯾﺎل از ﺣﻘﻮق ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺳﻬﺎم ﺷﺮﮐﺖ. 

-درآﻣﺪ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ (EPS) : ﺑﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﯾﻦ رﻗﻢ، ﺳﻮدی ﮐﻪ ﺷﺮﮐﺖ در ﯾﮏ دوره ﻣﺸﺨﺺ ﺑﻪ ازای ﯾﮏ ﺳﻬﻢ ﻋﺎدی ﺑﻪ دﺳﺖ 
آورده اﺳﺖ ﻣﻌﯿﻦ ﻣﯽﺷﻮد. 
ﺳﻮد ﭘﺲ از ﮐﺴﺮ ﻣﺎﻟﯿﺎت 
=درآﻣﺪ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ(EPS ) 
ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم ﻋﺎدی ﻣﻨﺘﺸﺮه 

ﻋﻠﺖ اﺻﻠﯽ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ (و ﻧﻪ ﮐﻞ ﺳﻮد ﺷﺮﮐﺖ) ﺑﻪ ﻫﺪف اﺻﻠﯽ ﺷﺮﮐﺖ ﻣﺮﺑﻮط اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺣﺪاﮐﺜﺮ رﺳﺎﻧﯿﺪن ﺛﺮوت 
ﺳﻬﺎﻣﺪاران ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. 

5)ﺛﺒﺎت ﻧﺴﺒﯽ ﺳﻮدآوری: اﺳﺘﻨﺎد ﺑﻪ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ در ﯾﮏ ﺳﺎل، ﺑﻪ ﻟﺰوم ﻣﺒﻨﺎی ﺻﺤﯿﺤﯽ ﺑﺮای ارزﯾﺎﺑﯽ ﺳﻬﺎم ﻧﯿﺴﺖ 
ﭼﺮا ﮐﻪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺳﻮد ﺳﺎل ﺑﻌﺪ ﺑﺴﯿﺎر ﮐﻤﺘﺮ از آن ﺑﺎﺷﺪ. ﻣﻌﯿﺎر ﻣﻬﻢ دﯾﮕﺮی ﮐﻪ ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺎزده ﺟﺎری ﺳﻬﺎم 
ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻗﺮارداد، ﺛﺒﺎت ﻧﺴﺒﯽ ﺳﻮدآوری ﻫﺮ ﺳﻬﻢ اﺳﺖ. ﻻزم ﺑﻪ ﯾﺎدآوری اﺳﺖ ﻫﺮ ﭼﻪ ﻣﯿﺰان اﻧﺤﺮاف ﺳﻮدآوری ﺳﺎ لﻫﺎی 
ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﯾﺎ ﺳﻮدﻫﺎی اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ آﯾﻨﺪه ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ ﺳﻮد ﯾﺎ ﺳﻮد ﻣﻮرداﻧﺘﻈﺎر ﺑﯿ ﺶﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ رﯾﺴﮏ ﺳﻬﻢ ﺑﺎﻻﺗﺮ وارزش آن ﮐﻢ ﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد، ﺑﺮﻋﮑﺲ ﻫﺮﭼﻪ روﻧﺪ ﺳﻮد دﻫﯽ ﺳﺎ لﻫﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ و آﺗﯽ از ﺛﺒﺎت ﺑﯿ ﺶﺗﺮی ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﺎﺷﺪ رﯾﺴﮏ ﮐﻤﺘﺮ و ارزش ﺳﻬﻢ 
ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. 

6)ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻮد ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ: ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻮد ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ، از ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺳﻮد ﻧﻘﺪی ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﺑﻪ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﺑﻪ 
دﺳﺖ ﻣﯽآﯾﺪ. 
ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ 
=ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻮد ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ 
ﺳﻮد ﻧﻘﺪی ﻫﺮ ﺳﻬﻢ 

ﺗﻔﺎوت ﺳﻮد ﻧﻘﺪی ﻫﺮ ﺳﻬﻢ و ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﻣﻮاردی از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺎﻟﯿﺎت، اﻧﺪوﺧﺘﻪ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ، ﺳﺎﯾﺮ اﻧﺪوﺧﺘﻪ ﻫﺎ و ﺳﻮد(زﯾﺎن) اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ 
را در ﺑﺮ ﻣﯽﮔﯿﺮد. ﮔﺮﭼﻪ در ﻧﻈﺮﯾﻪ، ﺗﻔﺎوت زﯾﺎدی ﺑﯿﻦ ﺷﺮﮐﺘﯽ ﮐﻪ ﺳﻮد ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺑﺎﻻﯾﯽ ﺗﺼﻮﯾﺐ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺷﺮﮐﺘﯽ ﮐﻪ ﺳﻮد ﮐﻤﯽ از 
درآﻣﺪ ﺧﻮد را ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ وﺟﻮد ﻧﺪارد، در ﻋﻤﻞ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺟﻮ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ﺑﺎزار ﺑﻪ وﯾﮋه از ﻃﺮف ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ درآﻣﺪ ﺳﻬﺎم اﺗﮑﺎی 
زﯾﺎدی دارﻧﺪ، ﻋﺮﺿﻪ ﺳﻬﺎم ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺳﻮد ﺳﻬﺎم ﮐﻤﯽ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ زﯾﺎده ﺷﺪه و ﻣﻮﺟﺐ ﮐﺎﻫﺶ ﻗﯿﻤﺖ آن ﺳﻬﻢ رادر ﺑﺎزار 
ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ. از اﯾﻦ رو، در ﺷﺮاﯾﻂ ﺗﺴﺎوی ﺳﺎﯾﺮ ﻋﻮاﻣﻞ، ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻮد ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ ﺑﺎﻻﺗﺮی را دارﻧﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﺎﯾﺮ 
ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ از ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﺑﻬﺘﺮی ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ. 
ﮔﻔﺘﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺒﺎﯾﺪ اﯾﻦ ﻧﺴﺒﺖ درﮐﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد ﺑﻪ ﻋﺒﺎرﺗﯽ ارﻗﺎم ﯾﮏ ﺳﺎل را ﻧﻤ ﯽﺗﻮان ﻣﺒﻨﺎی ﺻﺤﯿﺤﯽ 
ﺑﺮای ﻗﻀﺎوت ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻫﻤﯿﺸﮕﯽ ﺷﺮﮐﺖ ﻗﺮار داد. ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺳﯿﺎﺳﺖ ﺷﺮﮐﺖ در ﺳﺎﻟﯽ اﻗﺘﻀﺎء ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻮد 
ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ ﺑﺎﻻﯾﯽ وﺿﻊ ﺷﻮد اﻣﺎ در ﺳﺎﯾﺮ ﺳﺎﻟﻬﺎ، اﯾﻦ ﻧﺴﺒﺖ رﻗﻢ ﭘﺎﯾﯿﻨﯽ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺮای ﻗﻀﺎوت ﺻﺤﯿﺢ در ﻣﻮرد ﺳﯿﺎﺳﺖ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺳﻮد 
ﺷﺮﮐﺖ، ﺑﺎﯾﺪ روﻧﺪ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺳﻮد ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺷﺮﮐﺖ را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار داد و ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد آﻧﻬﺎ ﻧﺤﻮه ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺳﻮد اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ 
ﺳﺎ لﻫﺎی آﺗﯽ را ﺑﺮآورد ﮐﺮد. 
7)ﻧﺴﺒﺖ E/P و P/E ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ، ﻣﺒﻠﻎ ﺳﻮد ﺑﻪ ازاء ارزش اﺳﻤﯽ ﺳﻬﺎم را ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﺪ. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ارزش 
اﺳﻤﯽ ﺳﻬﺎم ﮐﻠﯿﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎی ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه در ﺑﻮرس ﺗﻬﺮان 1000 رﯾﺎﻟﯽ ﺑﻮده و ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻗﯿﻤﺖ ﺑﺎزار اﻧﻮاع ﺳﻬﺎم ﻣﺘﻔﺎوت 
ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ رﻗﻢ ﺳﻮد ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻗﯿﻤﺖ ﺑﺎزار ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﻧﺴﺒﺖ E/P ﺳﻨﺠﯿﺪه ﻣﯽﺷﻮد.اﯾﻦ ﻧﺴﺒﺖ 
ﺑﺎزده ﺟﺎری ﺳﻬﺎم را ﻧﺸﺎن داده و در ﺷﺮاﯾﻂ ﺗﺴﺎوی ﺳﺎﯾﺮ ﻋﻮاﻣﻞ، ﻫﺮ ﭼﻪ اﯾﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺳﻬﺎم از ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﺑﻬﺘﺮی 
ﺑﺮﺧﻮردار ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. ﻻزم ﺑﻪ ذﮐﺮ اﺳﺖ ﻫﺮ ﭼﻪ ﻣﯿﺰان ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﻗﯿﻤﺖ ﺑﺎزار ﺳﻬﺎم ﺑﯿﺶ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ 
ﺗﻘﺎﺿﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﺮای آن اﯾﺠﺎد ﻣﯽ ﺷﻮد اﻧﺘﻈﺎر اﺣﺘﻤﺎل اﻓﺰاﯾﺶ آﺗﯽ ﻗﯿﻤﺖ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. ﺧﺎﻃﺮﻧﺸﺎن ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺳﻬﺎﻣﺪاران در 
ﺧﺮﯾﺪ ﺳﻬﺎم ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ از ﻧﺴﺒﺖ ﻗﯿﻤﺖ ﺑﺮ درآﻣﺪ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﻧﺴﺒﺖ P/E ﻧﯿﺰ اﺳﺘﻔﺎده ﮐﻨﻨﺪ. ﻧﺴﺒﺖ P/E ﯾﮑﯽ از اﺑﺰارﻫﺎی راﯾﺞ و 
ﻣﺘﺪاول ﺟﻬﺖ ﺗﺤﻠﯿﻞ وﺿﻌﯿﺖ ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎ، ﺻﻨﻌﺖ و ﺑﺎزار اﺳﺖ. اﯾﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﮐﻪ از آن ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺿﺮﯾﺐ ﺳﻮدآوری ﻧﯿﺰ ﻧﺎم ﺑﺮده 
ﻣﯽﺷﻮد، ﺣﺎﺻﻞ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺳﻬﻢ ﺑﺮ درآﻣﺪ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ آن ﺷﺮﮐﺖ اﺳﺖ و در واﻗﻊ راﺑﻄﻪ ﺑﯿﻦ ﻗﯿﻤﺖ ﺳﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﺑﺎ ﺳﻮد آن را ﻧﺸﺎن 
ﻣﯽدﻫﺪ.ﻫﻤﺎ نﻃﻮر ﮐﻪ ﻗﺒﻼً ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﺪ درآﻣﺪ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ، ﻣﻌﯿﺎری اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽ ﺗﻮان ﺑﺎ آن ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ را در ﻃﯽ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل 
ﻣﺘﻮاﻟﯽ ﺑﺎ ﻟﺤﺎظ اﻓﺰاﯾﺶ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﻫﺎی ﺷﺮﮐﺖ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﻧﻤﻮد وﻟﯽ اﯾﻦ ﻣﺘﻐﯿﺮ، ﻣﻌﯿﺎر ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﯿﻦ ﭼﻨﺪ ﺷﺮﮐﺖ ﻧﯿﺴﺖ. 
اﯾﻦ ﻧﻘﯿﺼﻪ در ﻣﻌﯿﺎر P/E رﻓﻊ ﻣﯽﺷﻮد و ﺑﺎاﯾﻦ ﻣﻌﯿﺎر ﻣﯽﺗﻮان ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎی ﯾﮏ ﺻﻨﻌﺖ را ﻣﻮرد ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﻗﺮار داد ﯾﺎ ﻫﺮ ﺷﺮﮐﺖ را ﺑﺎ 
ﻣﺘﻮﺳﻂP/E ﺻﻨﻌﺖ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺗﻄﺒﯿﻖ داد. ﻧﺴﺒﺖP/E ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﺗﻌﺪاد دﻓﻌﺎﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻃﻮل ﻣﯽﮐﺸﺪ ﺗﺎ ﻗﯿﻤﺖ ﯾﮏ ﺳﻬﻢ از ﻃﺮﯾﻖ ﺳﻮدآن ﺑﺎزﯾﺎﻓﺖ ﺷﻮد. اﻟﺒﺘﻪ ﺗﺤﻠﯿﻞ P/E ﺑﺮ اﺳﺎس دوره ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮام ﺑﺎ اﺣﺘﯿﺎط ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻪ دﻟﯿﻞ اﯾﻦ ﮐﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎ در ﻫﺮ 
ﺳﺎل ﺳﻮد ﯾﮑﺴﺎﻧﯽ ﻧﺪارﻧﺪ و درآﻣﺪ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ آن ﻫﺎ ﺗﻮام ﺑﺎ ﻧﻮﺳﺎن اﺳﺖ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ P/E ﺷﺮﮐﺘﯽ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ10 ﺑﺎﺷﺪ ﻟﺰوﻣﺎ 
ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ 10 ﺳﺎل ﻃﻮل ﻣﯽ ﮐﺸﺪ ﺗﺎ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﮐﻨﺪ. اﮔﺮ ﺷﺮﮐﺖ در ﺳﺎل ﻫﺎی ﺑﻌﺪ ﺳﻮد ﺑﯿﺸﺘﺮی ﮐﺴﺐ ﮐﻨﺪ، 
دوره ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ. ﻻزم ﺑﻪ ذﮐﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ P/E ﺑﯿﻦ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ، ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ در درون ﯾﮏ ﺻﻨﻌﺖ اﻧﺠﺎم 
ﺷﻮد.ﺑﺎ ﻓﺮض ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻮدن ﺳﺎﯾﺮ ﺷﺮاﯾﻂ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽ رﺳﺪ ﺷﺮﮐﺘﯽ ﮐﻪ در ﮔﺮوه ﺧﻮد دارایP/E ﮐﻮﭼﮑﺘﺮی ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ اﻣﮑﺎن رﺷﺪ 
ﻗﯿﻤﺖ آن در آﯾﻨﺪه ﻧﺰدﯾﮏ وﺟﻮد دارد. 
8)ارزش وﯾﮋه ﻫﺮ ﺳﻬﻢ: ارزش وﯾﮋه ﻫﺮ ﺳﻬﻢ از ﻧﺴﺒﺖ ﺣﻘﻮق ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺳﻬﺎم (ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ+ اﻧﺪوﺧﺘﻪ ﻃﺮح وﺗﻮﺳﻌﻪ + 
اﻧﺪوﺧﺘﻪ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ+ اﻧﺪوﺧﺘﻪ اﺣﺘﯿﺎری+ ﺳﺎﯾﺮ اﻧﺪوﺧﺘ ﻪﻫﺎ + ﺳﻮد اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ) ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم ﻣﻨﺘﺸﺮه ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﯽآﯾﺪ و در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ 
ارزش اﺳﻤﯽ ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﺳﻨﺠﯿﺪه ﻣﯽﺷﻮد ﻫﺮ ﭼﻪ ارزش وﯾﮋه ﻫﺮ ﺳﻬﻢ از ﻗﯿﻤﺖ اﺳﻤﯽ ﺳﻬﺎم ﺑﯿ ﺶﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺳﻬﺎم آن ﺷﺮﮐﺖ از 
ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ و اﺳﺘﺤﮑﺎم ﺑﺎﻻﺗﺮی ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ. 
9)ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﻣﯿﻦ ﻣﺎﻟﯽ ﺷﺮﮐﺖ: ﺑﺎﻓﺖ ﺗﺎﻣﯿﻦ ﻣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺪﻫ ﯽﻫﺎ و ﺣﻘﻮق ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺳﻬﺎم اﺳﺖ ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺑﺴﺰاﯾﯽ در 
ﻋﻤﻠﮑﺮد و ﺳﻮدآوری ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ دارد. ﻫﺮ ﭼﻪ ﺑﺪﻫﯽ ﺑﯿ ﺶﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺧﺎﺻﯿﺖ اﻫﺮﻣﯽ ﺑﺪﻫﯽ، ﺳﻮدآوری ﻧﯿﺰ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد 
وﻟﯽ ﺧﻄﺮ ﻧﺎﺗﻮاﻧﯽ ﺷﺮﮐﺖ در اﯾﻔﺎی ﺗﻌﻬﺪاﺗﺶ ﻧﯿﺰ ﺑﯿ ﺶﺗﺮ ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ رﯾﺴﮏ ﺷﺮﮐﺖ ﻧﯿﺰ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. 
10)ﻣﻬﻠﺖ و ﺗﺎرﯾﺦ ﭘﺮداﺧﺖ ﺳﻮد ﺳﻬﺎم ﻃﺒﻖ ﻣﺎده 240 ﻗﺎﻧﻮن ﺗﺠﺎرت، در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻋﺎدی ﺳﻮدی را 
ﺗﺼﻮﯾﺐ ﮐﻨﺪ ﺷﺮﮐﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﻇﺮف ﻣﺪت 8 ﻣﺎه از ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﺼﻮﯾﺐ، آن را ﺑﻪ ﺳﻬﺎﻣﺪاران ﭘﺮداﺧﺖ ﮐﻨﺪ. وﺟﻮد اﯾﻦ ﻣﺎده ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ، ﯾﮏ 
ﻣﻬﻠﺖ ﭘﺮداﺧﺖ 8 ﻣﺎﻫﻪ ﺑﺮای ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﯽ آورد، در ﻣﻘﺎم ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﻫﺮ ﭼﻪ ﺳﻮد ﻧﻘﺪی ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﺳﺮﯾ ﻊﺗﺮ ﭘﺮداﺧﺖ ﺷﻮد 
ﺑﺮای ﺳﻬﺎﻣﺪاران ﻣﻔﯿﺪﺗﺮ اﺳﺖ ﭼﺮا ﮐﻪ اوﻻً ﻣﺸﻤﻮل ﺗﻮرم و ﮐﺎﻫﺶ ارزش ﭘﻮل ﻧﻤ ﯽﺷﻮد و ﺛﺎﻧﯿﺎً ﺳﻬﺎﻣﺪار ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ وﺟﻮه ﺧﻮد را 
ﻣﺠﺪداً ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬاری ﮐﺮده و از ﺑﺎﺑﺖ آن ﺑﺎزده ﺑﻪ دﺳﺖ آورد. 
11)اﻧﺘﺸﺎر ﻣﺴﺘﻤﺮ اﻃﻼﻋﺎت و اﺧﺒﺎر ﻧﺴﺒﯽ: در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ در اراﺋﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﺷﻔﺎف ﻣﺎﻟﯽ و ﯾﺎ ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ اﺧﺒﺎر در 
زﻣﯿﻨﻪ وﺿﻌﯿﺖ ﺷﺮﮐﺖ ﺑﻪ ﺳﻬﺎﻣﺪاران ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺗﻼش را ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ، ﺳﻬﺎﻣﺪاران ﺑﺎ داﺷﺘﻦ اﻃﻼﻋﺎت ﮐﺎﻓﯽ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ اﻗﺪام ﺑﻪ ﺧﺮﯾﺪ و 
ﻓﺮوش ﺳﻬﺎم ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. 
12)ﻋﻤﺮ ﺷﺮﮐﺖ و ﻣﯿﺰان اﺳﺘﻬﻼك ﻣﺎﺷﯿﻦ آﻻت: ﻫﺮﭼﻪ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ از ﻣﺎﺷﯿﻦ آﻻت ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺎ ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژی ﭘﯿﺸﺮﻓ ﺘﻪﺗﺮ اﺳﺘﻔﺎده 
ﮐﻨﻨﺪ در اﻣﺮ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﻮ ﻓﻖﺗﺮ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﻋﻤﺮ ﻣﺎﺷﯿ ﻦآﻻت آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺎن رﺳﯿﺪه ﯾﺎ آﻧﮑﻪ اﺳﺘﻬﻼك ﺑﺎﻻﯾﯽ دارﻧﺪ ﻣﻤﮑﻦ 
اﺳﺖ در ﻃﻮل ﺳﺎل ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺧﺮاﺑﯽ دﺳﺘﮕﺎ هﻫﺎ وﻗﻔﻪ زﻣﺎﻧﯽ در ﺗﻮﻟﯿﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﻧﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﺗﻌﻬﺪات ﺧﻮد ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪ در ﻧﺘﯿﺠﻪ 
در ﺳﻮدآوری ﺷﺮﮐﺖ ﺑﯽﺗﺄﺛﯿﺮ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. 
13)ﭘﻨﺠﺎه ﺷﺮﮐﺖ ﻓﻌﺎ لﺗﺮ: ﺑﺮرﺳﯽ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺑﻮر سﻫﺎی اوراق ﺑﻬﺎدار در ﮐﺸﻮرﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﺷﺮﮐ ﺖ 
ﻫﺎی ﻣﻤﺘﺎز ﯾﺎ دارای ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻏﻠﺐ ﺑﺮ ﭘﺎﯾﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎی ﻗﺪرت ﻧﻘﺪﺷﻮﻧﺪﮔﯽ ﺳﻬﺎم، ﻣﯿﺰان ﺗﺄﺛﯿﺮ ﮔﺬاری ﺷﺮﮐﺖ ﺑﺮ ﺑﺎزار و ﺑﺮﺗﺮی 
ﻧﺴﺒ ﺖﻫﺎی ﻣﺎﻟﯽ اﻧﺠﺎم ﻣﯽﺷﻮد. ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎی ﺑﺮﺗﺮ در ﺑﻮرس اوراق ﺑﻬﺎدار ﺗﻬﺮان ﺑﺮ ﭘﺎﯾﻪ ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از ﻗﺪرت ﻧﻘﺪ ﺷﻮﻧﺪﮔﯽ 
ﺳﻬﺎم و ﻣﯿﺰان ﺗﺄﺛﯿﺮﮔﺬاری ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ ﺑﺮ ﺑﺎزار، و در ﭼﺎرﭼﻮب ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎی ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ زﯾﺮ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه اﺳﺖ: 
اﻟﻒ)ﻣﯿﺰان داد و ﺳﺘﺪ ﺳﻬﺎم در ﺗﺎﻻر ﻣﻌﺎﻣﻼت ﺷﺎﻣﻞ: 
1.ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم داد و ﺳﺘﺪ ﺷﺪه 
2.ارزش ﺳﻬﺎم داد و ﺳﺘﺪ ﺷﺪه

ب)ﺗﻨﺎوب داد و ﺳﺘﺪ ﺳﻬﺎم در ﺗﺎﻻر ﻣﻌﺎﻣﻼت ﺷﺎﻣﻞ: 
3.ﺗﻌﺪاد روزﻫﺎی داد و ﺳﺘﺪ ﺷﺪه 
4.دﻓﻌﺎت داد و ﺳﺘﺪ ﺷﺪه 
ج)ﻣﻌﯿﺎر ﺗﺄﺛﯿﺮﮔﺬاری ﺷﺮﮐﺖ ﺑﺮ ﺑﺎزار ﺷﺎﻣﻞ: 
5.ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ ﺗﻌﺪاد ﺳﻬﺎم ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪه 
6.ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ ارزش ﺟﺎری ﺳﻬﺎم ﺷﺮﮐﺖ در دوره ﺑﺮرﺳﯽ 

ﻣﺪل ﺗﻨﺰﯾﻞ ﺳﻮد ﯾﮑﯽ از دو ﭼﺎرﭼﻮب اﺳﺎﺳﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻏﻠﺐ ﺑﺮای ﺗﻮﺿﯿﺢ ارزﯾﺎﺑﯽ ﮐﻠﯽ ﺳﻬﺎم ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮد. ﺑﺎ 
اﯾﻦ ﻓﺮض ﮐﻪ، ﻧﺮخ رﺷﺪ ﺳﻮد ﺑﺮای ﺷﺮﮐﺖ ﺧﺎﺻﯽ، ﺑﻪ ﻃﻮر ﺗﻘﺮﯾﺒﯽ در آﯾﻨﺪه ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺎﻗﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﻣﺎﻧﺪ، در ﻣﯽﯾﺎﺑﯿﻢ ﮐﻪ ﻣﺪل ﺗﻨﺰﯾﻞ 
ﺳﻮد ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ را در ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻌﻤﻮﻟﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯿﻢ ﺑﺮای ﻣﺪل رﺷﺪ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار دﻫﯿﻢ. اﯾﻦ ﺣﺎﻟﺖ در ﻣﻌﺎدﻟﻪ زﯾﺮ ﻧﺸﺎن داده 
ﺷﺪه اﺳﺖ. ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻧﻬﺎﯾﯽ ﺗﺤﻠﯿﻞ اﺳﺎﺳﯽ در ﺳﻄﺢ ﺷﺮﮐﺖ داد هﻫﺎﯾﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮای ﺗﺨﻤﯿﻦ ﻗﯿﻤﺖ ﺳﻬﺎم ﻣﻮرد ﻧﯿﺎز اﺳﺖ. 

ﺑﺮای اﯾﻦ ﮐﺎر از ﻣﺪل ارزﯾﺎﺑﯽ ارزﺷﯿﺎﺑﯽ ﺳﻬﺎم ﻋﺎدی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﺷﻮد. 



ارزش ذاﺗﯽ ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺳﻬﺎم ﻋﺎدی = P0
ﺳﻮد ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ ﻣﻮرد اﻧﺘﻈﺎر ﮐﻪ در دوره ﺑﻌﺪ ﭘﺮداﺧﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ = D
ﻧﺮخ ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﻣﻮرد ﺗﻮﻗﻊ = K
ﻧﺮخ رﺷﺪ ﺑﺮآورد ﺷﺪة آﺗﯽ ﺳﻮدﻫﺎی ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ = G

در ﺗﺤﻠﯿﻞ اﺳﺎﺳﯽ، ارزش ذاﺗﯽ ﯾﺎ ﺗﺨﻤﯿﻨﯽ ﺳﻬﺎم، ﻗﯿﻤﺖ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﯾﺎﻓﺘﻪ آن ﯾﺎ ﻗﯿﻤﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎی اﺻﻠﯽ ﻣﺎﻟﯽ 
ﺷﺮﮐﺖ اراﺋﻪ ﻣﯽﺷﻮد. 
ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻌﺎدﻻت ﺑﺎﻻ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯿﻢ ارزش ذاﺗﯽ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﺳﻬﺎم را ﺑﺎ ﻗﯿﻤﺖ ﺟﺎری ﺑﺎزار ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﮐﻨﯿﻢ. اﮔﺮ ارزش ذاﺗﯽ از 
ﻗﯿﻤﺖ ﺟﺎری ﺑﺎزار ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ، آن ﺳﻬﻢ ﮐﻤﺘﺮ از ﻗﯿﻤﺖ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻣﯽﺷﻮد و اﮔﺮ ارزش ذاﺗﯽ ﮐﻤﺘﺮ از ﻗﯿﻤﺖ ﺟﺎری ﺑﺎزار ﺑﺎﺷﺪ، ﺳﻬﻢ 
ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﻗﯿﻤﺖ ﻣﻮرد ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و ﻧﺒﺎﯾﺪ آﻧﺮا ﺧﺮﯾﺪ ﯾﺎ اﮔﺮ ﺻﺎﺣﺐ آن ﺳﻬﻢ ﺑﺎﺷﯿﻢ ﺑﺎﯾﺪ آن را ﺑﻔﺮوﺷﯿﻢ. ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ، 
اوراق ﺑﻬﺎداری را ﮐﻪ ﻗﯿﻤﺖ ﺟﺎری ﺑﺎزار آن ﺑﯿﺶ ارزش ذاﺗﯽ آن ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﻓﺮوﺧﺖ. 
ﺑﻪ دﻻﯾﻠﯽ ﭼﻨﺪ، ﺑﺮ درآﻣﺪﻫﺎ و ﻧﺴﺒﺖ ﭘﯽ ای ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ ﻣﯽﺷﻮﯾﻢ. اول اﯾﻨﮑﻪ، ﺳﻮدﻫﺎی ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ از درآﻣﺪﻫﺎ ﭘﺮداﺧﺖ ﻣﯽ ﺷﻮد. 
اﮔﺮ ﭼﻪ اﯾﻦ دو ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﮐﺎﻣﻼً واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻫﻢ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ. ﻟﯿﮑﻦ ﻣﻌﻤﻮﻻً رﺷﺪ آﯾﻨﺪه ﺳﻮد ﺗﻘﺴﯿﻤﯽ ﺑﺎﯾﺪ از رﺷﺪ آﯾﻨﺪه درآﻣﺪﻫﺎ ﻧﺸﺄت 
ﮔﯿﺮد.دوم اﯾﻨﮑﻪ، واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﯿﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮات درآﻣﺪﻫﺎ و ﺗﻐﯿﯿﺮات ﻗﯿﻤﺖ ﺳﻬﺎم اﻋﺘﺒﺎر ﺧﻮﺑﯽ داﺷﺘﻪ و ﻣﯽ ﺗﻮان آن را ﺑﻪ ﻃﻮر 
ﮔﺮاﻓﯿﮑﯽ ﻧﻤﺎﯾﺶ داد. 

-ﻣﻔﻬﻮم ﭘﯽ ﺑﻪ ای

ﭘﯽ ای( P/E) ﯾﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﻗﯿﻤﺖ ﺑﻪ ﺳﻮد ﯾﮑﻰ از ﻧﺴﺒ ﺖﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻗﯿﻤ ﺖﮔﺬارى ﺳﻬﺎم اﺳﺖ. ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ P/E ﺑﺴﯿﺎر ﺳﺎده 
اﺳﺖ اﻣﺎ ﺗﻔﺴﯿﺮ آن ﺑﻪ ﺳﺎدﮔﯽ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ آن ﻧﯿﺴﺖ. ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﯾﻂ ﺧﺎﺻﯽ اﯾﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺴﯿﺎر ﮔﻮﯾﺎ و در ﺷﺮاﯾﻂ دﯾﮕﺮی ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ 
ﺑﻰ ﻣﻌﻨﺎ ﺟﻠﻮه ﮐﻨﺪ. از اﯾﻦ رو، ﺑﺮﺧﯽ از ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬاران اﯾﻦ اﺻﻄﻼح را ﻧﺎدرﺳﺖ ﺑﻪ ﮐﺎر ﻣ ﻰﮔﯿﺮﻧﺪ و در ﺗﺼﻤﯿﻤﺎ تﺷﺎن ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ 
ﺑﯿﺶ از اﻧﺪازه ﺑﻪ آن وزن دﻫﻨﺪ. 

ﭼﯿﺴﺖ؟P/E -
P (ﻗﯿﻤﺖ ﺳﻬﻢ) ﺑﻪ P/E ١ESP اﯾﻦ ﻧﺴﺒﺖ 
٢
(ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ) اﺳﺖ. ﻫﻤﺎ نﮔﻮﻧﻪ ﮐﻪ از ﻧﺎم آن ﭘﯿﺪا اﺳﺖ، ﺑﺮاى ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ P/E 
آﺧﺮﯾﻦ ﻗﯿﻤﺖ روز ﺳﻬﺎم ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ ﺑﻪ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ آن ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﻰ ﺷﻮد. ﻏﺎﻟﺒﺎً P/E در ﺗﺎرﯾﺦ ﻫﺎﯾﻰ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻰ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺷﺮﮐﺖ 
ﻫﺎ اﻃﻼﻋﺎت EPS (ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺳﻪ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ) را اﻓﺸﺎ ﻣ ﻰﮐﻨﻨﺪ. اﯾﻦ P/E را ﮐﻪ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎى آﺧﺮﯾﻦEPS ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣ ﻰﺷﻮد، ﺑﻌﻀﺎً P/E دﻧﺒﺎﻟﻪ 
3دار
ﻧﯿﺰ ﻣ ﻰﮔﻮﯾﻨﺪ. اﻣﺎ ﮔﺎﻫﻰ از EPS ﺑﺮآوردى ﺑﺮاى ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ P/E اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻰ ﺷﻮد، اﯾﻦEPS ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻣﻌﺮف ﺳﻮد ﺑﺮآوردى ﺳﺎل 
4آﯾﻨﺪه اﺳﺖ. در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺑﻪ P/E ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه P/E ﺑﺮآوردى ﯾﺎ ﭘﯿﺸﺘﺎز
ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻰ ﺷﻮد. اﺧﺘﻼف ﻋﻤﺪ های ﺑﯿﻦ اﯾﻦ دو P/E 
ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﻧﺒﺎﯾﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ. P/E دﻧﺒﺎﻟ ﻪدار ﺑﺮ اﺳﺎس اﻃﻼﻋﺎت واﻗﻌﯽ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﯽﺷﻮد. در ﺣﺎﻟﯿﮑﻪ P/E دوم ﺑﺮ 
اﺳﺎس اﻃﻼﻋﺎت ﺑﺮآوردی ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﯽﺷﻮد. 
ﻣﺸﮑﻞ ﺑﺰرگ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ P/E ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎﯾﻰ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻮد آور ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ. از اﯾﻦ روEPS ﻣﻨﻔﻰ دارﻧﺪ. در ﺧﺼﻮص 
ﭼﮕﻮﻧﮕﻰ رﻓﺘﺎر ﺑﺎ اﯾﻦ ﭘﺪﯾﺪه دﯾﺪﮔﺎ هﻫﺎى ﻣﺘﻔﺎوﺗﻰ وﺟﻮد دارد. ﺑﺮﺧﻰ ﻗﺎﺋﻞ ﺑﻪ وﺟﻮد P/Eﻣﻨﻔﻰ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﮔﺮوﻫﻰ در اﯾﻦ ﺣﺎﻟﺖ P/E 
را ﺻﻔﺮ ﻣ ﻰداﻧﻨﺪ و ﺑﺴﯿﺎرى دﯾﮕﺮ ﻫﻢ ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﮐﻪ P/E دﯾﮕﺮ در اﯾﻦ ﺷﺮﮐﺘﻬﺎ ﻣﻮﺿﻮﻋﯽ در ﺧﻮر ﺑﺮرﺳﯽ ﻧﻤ ﯽﺑﺎﺷﺪ. 
ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺗﺎرﯾﺨﻰ در ﺑﻮرس اوراق ﺑﻬﺎدار ﺗﻬﺮان ﻋﻤﻮﻣﺎً ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ P/E در داﻣﻨﻪ 3/2ﺗﺎ 13/2ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ. ﻧﻮﺳﺎن P/E در 
اﯾﻦ داﻣﻨﻪ ﻋﻤﺪﺗﺎً ﺑﺴﺘﮕﻰ ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ اﻗﺘﺼﺎدى ﻫﺮ زﻣﺎن دارد. در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ P/Eﮐﻞ ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎى ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه در 
ﺑﻮرس ﺗﻬﺮان ﺣﺪود 8/2 اﺳﺖ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ P/E ﺑﯿﻦ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ و ﺻﻨﺎﯾﻊ ﻣ ﻰﺗﻮاﻧﺪ ﮐﺎﻣﻼً ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎﺷﺪ. 

-ﮐﺎرﺑﺮد ﻧﺴﺒﺖ P/E 
ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻧﻈﺮى، P/E ﯾﮏ ﺳﻬﻢ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻣ ﻰﮔﻮﯾﺪ ﮐﻪ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﮔﺬاران ﭼﻨﺪ رﯾﺎل ﺣﺎﺿﺮﻧﺪ ﺑﻪ ازاى ﯾﮏ رﯾﺎل ﺳﻮد ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ 
ﭘﺮداﺧﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺟﻬﺖ ﺑﻪ آن ﺿﺮﯾﺐ ﺳﻬﺎم ﻧﯿﺰ ﻣ ﻰﮔﻮﯾﻨﺪ. ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ اﮔﺮ P/Eﯾﮏ ﺳﻬﻢ20 ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﻰ اﺳﺖ 
ﮐﻪ ﺳﺮﻣﺎ ﯾﻪﮔﺬاران ﺣﺎﺿﺮﻧﺪ 20 رﯾﺎل ﺑﺮاى ﻫﺮ رﯾﺎل از ﺳﻮد ﺳﻬﻢ اﯾﻦ ﺷﺮﮐﺖ ﺑﭙﺮدازﻧﺪ. 

-رﺷﺪ ﺳﻮد 
ﻗﯿﻤﺖ ﺳﻬﺎم ﺑﺎزﺗﺎب اﻧﺘﻈﺎرات ﺳﺮﻣﺎ ﯾﻪﮔﺬاران از ارزش و رﺷﺪ آﯾﻨﺪه ﺷﺮﮐﺖ اﺳﺖ. ﻣﯿﺰان ﺳﻮد (EPS) ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻣﺒﺘﻨﻰ ﺑﺮ 
ﺳﻮدﻫﺎى(EPS) ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ.اﮔﺮ ﺷﺮﮐﺘﻰ در ﻣﺮﺣﻠﻪ رﺷﺪ ﻗﺮار دارد ﺳﻮدش ﺑﺎﯾﺪ رﺷﺪ ﮐﻨﺪ. در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺗﻔﺴﯿﺮى ﺑﻬﺘﺮ از P/E آن 
اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮ شﺑﯿﻨﻰ ﺑﺎزار از آﯾﻨﺪه رﺷﺪ ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ را ﺑﺎزﺗﺎب ﻣ ﻰدﻫﺪ.

 

 

 

اﮔﺮP/E ﺷﺮﮐﺘﻰ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ ﺑﺎزار ﯾﺎ ﺻﻨﻌﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﻰ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزار در ﻣﺎ هﻫﺎ ﯾﺎ ﺳﺎ لﻫﺎى آﯾﻨﺪه اﻧﺘﻈﺎرات ﺑﺰرﮔﻰ 
از ﺳﻬﻢ اﯾﻦ ﺷﺮﮐﺖ دارد. ﺷﺮﮐﺘﻰ ﺑﺎ P/E ﺑﺎﻻ ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻮدﻫﺎى ﻓﺰاﯾﻨﺪه اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ، در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻗﯿﻤﺖ ﺳﻬ ﻢاش ﺳﻘﻮط ﺧﻮاﻫﺪ 
ﮐﺮد.

-ارزاﻧﻰ ﯾﺎ ﮔﺮاﻧﻰ؟ 
P/E در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﻗﯿﻤﺖ ﺑﺎزار ﺷﺎﺧﺺ ﺑﻬﺘﺮى ﺑﺮاى ارز شﮔﺬارى ﺳﻬﻢ اﺳﺖ. ﻣﺜﻼً ﺑﻪ ﺷﺮط ﭘﺎﯾﺪارى ﺳﺎﯾﺮ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎ، ﺳﻬﻤﻰ ﺑﺎ 
ﻗﯿﻤﺖ2000 رﯾﺎل و P/E ﺑﺮاﺑﺮ 10 ﺑﺴﯿﺎر ﮔﺮا نﺗﺮ از ﺳﻬﻤﻰ ﺑﺎ ﻗﯿﻤﺖ 20000 و P/E ﺑﺮاﺑﺮ 10 اﺳﺖ.ﺗﻮﺟﻪ ﮐﻨﯿﺪ ﮐﻪ 
ﻣﺤﺪودﯾ ﺖﻫﺎﯾﻰ در اﯾﻦ ﻣﺜﺎل وﺟﻮد دارد. ﺷﻤﺎ ﻧﻤﻰ ﺗﻮاﻧﯿﺪ P/E ﻫﺎى دو ﺷﺮﮐﺖ ﮐﺎﻣﻼً ﻣﺘﻔﺎوت را ﺑﺮاى ارز شﮔﺬارى ﺑﻬﺘﺮ آﻧﻬﺎ 
ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﮐﻨﯿﺪ. ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺑﺎﻻ ﯾﺎ ﭘﺎﯾﯿﻦ ﺑﻮدن P/E ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ دو ﻋﺎﻣﻞ اﺻﻠﻰ ﺑﺴﯿﺎر دﺷﻮار اﺳﺖ: (1) ﻧﺮخ رﺷﺪ 
ﺷﺮﮐﺖ و (2) ﻧﻮع ﺻﻨﻌﺖ. 

-ﻧﺮخ رﺷﺪ ﺷﺮﮐﺖ 
آﯾﺎ اﻧﺪازه رﺷﺪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ ﻣﻰ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻌﺮف ﻧﺮخ ﻫﺎى اﻧﺘﻈﺎرى از رﺷﺪ آﯾﻨﺪه ﺑﺎﺷﺪ؟ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﭘﺎﺳﺦ اﯾﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﻧﻤ ﻰﺗﻮاﻧﺪ 
ﺻﺮﯾﺢ ﺑﺎﺷﺪ اﻣﺎ در ﻋﻤﻞ ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬاران ﺑﺮاى ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﻰ ﺳﻮد (EPS) و ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ P/E از ﻧﺮخ ﻫﺎى رﺷﺪ ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻰ ﮐﻨﻨﺪ. 

-ﻧﻮع ﺻﻨﻌﺖ 
ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎ ﺗﻨﻬﺎ در ﺻﻮرﺗﻰ ﻓﺎﯾﺪ هﻣﻨﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﯾﮏ ﺻﻨﻌﺖ ﺗﻌﻠﻖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﻣﺜﻼً ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎى ﺻﻨﻌﺘﻰ ﺑﺎ رﺷﺪ 
ﭘﺎﯾﯿﻦ ﻋﻤﺪﺗﺎً داراى ﺿﺮاﯾﺐ P/E ﭘﺎﯾﯿﻦ ﻫﺴﺘﻨﺪ. ﭼﻮن ﺑﻪ رﻏﻢ ﺛﺒﺎت ﺻﻨﻌﺖ رﺷﺪ ﭘﺎﯾﯿﻨﻰ دارﻧﺪ. از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ ﺷﺮﮐ ﺖﻫﺎى ﺻﻨﻌﺘﻰ ﺑﺎ 
رﺷﺪ ﺑﺎﻻ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ اﻧﺘﻈﺎر رﺷﺪ ﺳﻮدﻫﺎی آﺗﯽ از P/E ﻫﺎى ﺑﺎﻻﯾﻰ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ. 

-دام ﻫﺎى ﮐﺎرﺑﺮد P/E 
ﻫﻤﺎﻧﮕﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﭘﯿﺸﺘﺮ اﺷﺎره ﺷﺪ در ﺷﺮاﯾﻂ ﻣﻌﯿﻨﻰ P/E ﻣ ﻰﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺎ را در ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺑﺎﻻ ﯾﺎ ﭘﺎﯾﯿ ﻦﺑﻮدن ارزش ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻤﮏ 
ﮐﻨﺪ.ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﮐﺎرﺑﺮد P/E ﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ ﺧﺎﺻﯽ اﺳﺖ. اﻣﺎ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﯾﻦ دا مﻫﺎى دﯾﮕﺮى ﻧﯿﺰ در ﺗﺤﻠﯿﻞ P/E وﺟﻮد دارد ﮐﻪ در 
اداﻣﻪ درﺑﺎره ﺑﺮﺧﻰ از آﻧﻬﺎ ﺑﺤﺚ ﻣ ﻰﺷﻮد. 

-روﺷﻬﺎی ﻣﺘﻔﺎوت ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه ﺣﺴﺎﺑﺪارى: 
ﺳﻮد ﯾﮏ ﻣﻌﯿﺎر ﺣﺴﺎﺑﺪارى اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ آن از ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﺗﻌﻬﺪی اﺳﺘﻔﺎده ﻣ ﻰﺷﻮد.ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎى اﻧﺪاز هﮔﯿﺮى ﺳﻮد ﺑﺮ 
ﻃﺒﻖ اﺻﻮل ﺣﺴﺎﺑﺪارى ﻣﺘﺪاول ﻣﻘﺮر ﻣ ﻰﺷﻮﻧﺪ. اﯾﻦ اﺻﻮل در ﮔﺬر زﻣﺎن ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﻰ ﮐﻨﺪ و در ﻫﺮ ﮐﺸﻮرى ﻧﯿﺰ ﻣﺘﻔﺎوت از دﯾﮕﺮ 
ﮐﺸﻮرﻫﺎ اﺳﺖ. از اﯾﻦ رو ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺳﻮد (EPS) ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﭼﮕﻮﻧﮕﻰ دﻓﺘﺮدارى و ﺣﺴﺎﺑﺪارى ﻣ ﻰﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺻﻮر تﻫﺎى ﻣﺘﻔﺎوت اراﺋﻪ 
ﺷﻮد.در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺳﻮد (EPS) ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﮔﺎﻫﻰ ﺑﻪ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺳﯿﺐ و ﭘﺮﺗﻘﺎل ﻣ ﻰﻣﺎﻧﺪ.
-ﺗﻮرم: 
در ﺷﺮاﯾﻄﻰ ﮐﻪ اﻗﺘﺼﺎد ﮐﺸﻮر ﺗﻮرم ﺑﺎﻻﯾﻰ را ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻣ ﻰﮐﻨﺪ ﻃﺒﻌﺎً ﮐﺎﻻﻫﺎ و ﻫﺰﯾﻨ ﻪﻫﺎى اﺳﺘﻬﻼك ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻦ ﻫﺰﯾﻨ ﻪﻫﺎى 
ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻨﻰ ﮐﺎﻻﻫﺎ و ﺗﺠﻬﯿﺰات در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ ﻋﻤﻮﻣﻰ ﻗﯿﻤ ﺖﻫﺎ ﮐﻢ ﻧﻤﺎﯾﻰ ﻣ ﻰﺷﻮد. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ در زﻣﺎ نﻫﺎى ﺗﻮرﻣﻰ P/E ﻫﺎ ﻋﻤﻮﻣﺎً 
ﭘﺎﯾﯿ ﻦﺗﺮ ﻣ ﻰآﯾﻨﺪ زﯾﺮا ﺑﺎزار ﺳﻮدﻫﺎ را ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﺎﺧﺘﮕﻰ ﺑﻪ ﺑﺎﻻ ﮔﺮاﯾﺶ دارد ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺷﺪه ﻣ ﻰﺑﯿﻨﺪ. ﺑﺮرﺳﻰ P/E ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﺗﻤﺎﻣﻰ 
ﻧﺴﺒ ﺖﻫﺎ در ﮔﺬر زﻣﺎن ﺑﺮاى ﭘﻰ ﺑﺮدن ﺑﻪ روﻧﺪ آن ارزﺷﻤﻨﺪ اﺳﺖ. ﺗﻮرم اﯾﻦ ﺑﺮرﺳﻰ را دﺷﻮار ﻣ ﻰﮐﻨﺪ زﯾﺮا اﻃﻼﻋﺎت ﮔﺬﺷﺘﻪ در 
اﻣﺮوز از ﻓﺎﯾﺪ هﻣﻨﺪى ﮐﻤﺘﺮى ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ. 

-ﺗﻔﺴﯿﺮى دﯾﮕﺮ: 
P/E ﭘﺎﯾﯿﻦ ﻟﺰوﻣﺎً ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﻰ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ارزش ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻢﻧﻤﺎﯾﻰ ﺷﺪه اﺳﺖ. ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎى آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزار ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ 
ﺷﺮﮐﺖ در آﯾﻨﺪه ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻞ روﺑﻪ رو ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ. ﺳﻬﻤﻰ ﮐﻪ ﻗﯿﻤﺘﺶ ﭘﺎﯾﯿﻦ ﻣﻰ آﯾﺪ ﻣﻌﻤﻮﻻً دﻟﯿﻠﻰ دارد. ﻋﻤﺪ هﺗﺮﯾﻦ دﻟﯿ ﻞاش 
اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻮد ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻤﺘﺮ از ﺳﻮد اﻧﺘﻈﺎر ىاش ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. اﯾﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ P/E دﻧﺒﺎﻟﻪ دار ﺑﺎزﺗﺎﺑﻰ ﻧﺪارد ﻣﮕﺮ آن ﮐﻪ ﺳﻮد در 
ﻋﻤﻞ ﻧﯿﺰ ﻣﺤﻘﻖ ﮔﺮدد. 
اﺗﮑﺎى ﺻﺮف ﺑﻪ P/E ﯾﮑﻰ از ﭘﺮﺑﺴﺎﻣﺪﺗﺮﯾﻦ اﺷﺘﺒﺎﻫﺎﺗﻰ ﮐﻪ ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬاران ﻏ ﯿﺮﺣﺮﻓ ﻪاى ﻣﺮﺗﮑﺐ ﻣ ﻰﺷﻮﻧﺪ ﺧﺮﯾﺪ ﺳﻬﺎم ﺻﺮﻓﺎً ﺑﻪ 
اﺗﮑﺎىP/E ﺑﺎﻻ ﯾﺎ ﭘﺎﯾﯿﻦ اﺳﺖ. ﺗﻮﺟﻪ ﮐﻨﯿﺪ ﮐﻪ ارزﺷﯿﺎﺑﻰ ﺳﻬﺎم ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﺗﮑﯿﻪ ﺑﺮ ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎى ﺳﺎده اى ﻣﺎﻧﻨﺪ P/E ﺳﺎده اﻧﮕﺎراﻧﻪ و 
ﻧﺎدرﺳﺖ اﺳﺖ. P/E ﺑﺎﻻ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻰ ﺑﯿ ﺶﻧﻤﺎﯾﻰ ارزش ﺳﻬﻢ ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﯿﭻ ﺗﻀﻤﯿﻨﻰ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﮐﻪ ﺑﻌﺪاً ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﭘﺎﯾﯿﻦ 
ﻧﯿﺎﯾﺪ.ﺿﻤﻨﺎً ﺗﻮﺟﻪ ﮐﻨﯿﺪ ﮐﻪ ﺣﺘﻰ اﮔﺮ ارزش ﺳﻬﻤﻰ ﮐﻢ ﻧﻤﺎﯾﻰ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﺎه ﻫﺎ ﯾﺎ ﺣﺘﻰ ﺳﺎل ﻫﺎ ﻃﻮل ﺑﮑﺸﺪ ﺗﺎ ﺑﺎزار 
ارزش آن را اﺻﻼح ﻧﻤﺎﯾﺪ. 
در ﻫﺮ ﺻﻮرت ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻬﺎم اﻣﺮى ﺑﺴﯿﺎر ﭘﯿﭽﯿﺪ هﺗﺮ از داﻧﺴﺘﻦ ﭼﻨﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺳﺎده اﺳﺖ. ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ 
ﮐﻠﯿﺪى ﺑﺮاى ﻣﻌﻤﺎى ارز شﮔﺬارى ﺳﻬﺎم اﺳﺖ اﻣﺎ ﺗﻤﺎم آن ﻧﯿﺴﺖ. از اﯾﻦ رو ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣ ﻰﺷﻮد ﮐﻪ ﺳﺮﻣﺎ ﯾﻪﮔﺬاران ﺑﺮاى ﺧﺮﯾﺪ ﺳﻬﺎم ﺑﺎ 
ﺧﺒﺮﮔﺎن ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬارى راﯾﺰﻧﻰ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. 

v ﺧﻼﺻﻪ 
P/E ﻫﻤﻪ ﭼﯿﺰ ﯾﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرﺗﻰ ﺣﺮف آﺧﺮ را درﺑﺎره ارزش ﺳﻬﻢ ﻧﻤﻰ ﮔﻮﯾﺪ اﻣﺎ ﺑﺮاى ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﻫﺎى ﯾﮏ ﺻﻨﻌﺖ، ﮐﻞ ﺑﺎزار ﯾﺎ 
روﻧﺪ ﺗﺎرﯾﺨﻰ P/E ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ ﺳﻮدآور اﺳﺖ. 
ﺑﻪ ﯾﺎد ﺑﺴﭙﺎرﯾﺪ ﮐﻪ : 
اﻟﻒ)P/E ﯾﮏ ﻧﺴﺒﺖ اﺳﺖ و از ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻗﯿﻤﺖ روز ﺳﻬﻢ ﺑﻪ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣ ﻰآﯾﺪ. 
ب)دو ﻧﻮع اﺻﻠﯽ P/E، P/E دﻧﺒﺎﻟﻪ دار و P/E آﯾﻨﺪه وﺟﻮد دارد. 
ج)ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺗﺎرﯾﺨﻰ، ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ P/E در داﻣﻨﻪ 13/2 ‹‹‹‹‹‹‹ 3/2 ﻗﺮار ﻣ ﻰﮔﯿﺮد. 
د)ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻧﻈﺮى، P/E ﯾﮏ ﺳﻬﻢ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻣ ﻰﮔﻮﯾﺪ ﮐﻪ ﺳﺮﻣﺎ ﯾﻪﮔﺬاران ﺣﺎﺿﺮﻧﺪ ﭼﻨﺪ رﯾﺎل ﺑﻪ ازاى ﯾﮏ رﯾﺎل ﺳﻮد ﺑﭙﺮدازﻧﺪ. 
ﻫـ) ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺑﻬﺘﺮى از P/E اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ آن ﺑﺎزﺗﺎب ﺧﻮ شﺑﯿﻨﻰ ﺑﺎزار از آﯾﻨﺪه رﺷﺪ ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ اﺳﺖ. 
و)P/E در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﻗﯿﻤﺖ ﺑﺎزار ﺷﺎﺧﺺ ﺑﻬﺘﺮى ﺑﺮاى ارز شﮔﺬارى ﯾﮏ ﺳﻬﻢ اﺳﺖ. 
ز)ﺑﺪون در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻧﺮخ ﻫﺎح) ﺗﻐﯿﯿﺮ در اﺻﻮل ﺣﺴﺎﺑﺪارى ﺷﺎﻣﻞ وﺟﻮد ﭼﻨﺪﯾﻦ روش ﻣﺠﺎز ﺑﺮاى ﺳﻮد (EPS) ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ P/E را دﺷﻮار ﻣ ﻰﮐﻨﺪ. 
ط)P/E ﻫﺎ ﻋﻤﻮﻣﺎً در زﻣﺎن ﺗﻮرم ﺣﺎد ﭘﺎﯾﯿﻦ ﺗﺮ ﻣ ﻰآﯾﻨﺪ. 
ى)ﺗﻔﺎﺳﯿﺮ ﺑﺴﯿﺎرى ﭘﯿﺮاﻣﻮن دﻟﯿﻞ ﭘﺎﯾﯿﻦ ﺑﻮدن P/E ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ وﺟﻮد دارد. 
ن)ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ اﺗﮑﺎى ﺿﺮﯾﺐ P/E اﻗﺪام ﺑﻪ ﺧﺮﯾﺪ و ﻓﺮوش ﺳﻬﺎم ﻧﮑﻨﯿﺪ. 

-ﺟﻨﺒ ﻪﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری درآﻣﺪﻫﺎ (ﺳﻮد) 
اﮔﺮ ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬاران ﺑﺮای ﺗﺤﻠﯿﻞ ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ، ﺑﺮ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﮐﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺳﻮد ﺧﺎﻟﺺ ﯾﮏ ﻣﺆﺳﺴﻪ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺳﻬﺎم ﻋﺎدی 
اﺳﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺟﺰء ﮐﻠﯿﺪی در ﺗﺤﻠﯿﻞ اوراق ﺑﻬﺎدار ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ ﺷﻮﻧﺪ، ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺪاﻧﻨﺪ EPS ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه (ﻣﻨﺸﺎء آن ﭼﯿﺴﺖ) و 
ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﭼﯿﺴﺖ؟ ﺑﺮای ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬاران، ﻧﻤﻮدار EPS اﻏﻠﺐ، ﯾﮏ ﺧﻂ ﺣﺪی در ﺻﻮرﺗﻬﺎی ﻣﺎﻟﯽ ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ اﺳﺖ. ﺑﻪ ﻋﻼوه، آﻧﻬﺎ ﻗﺒﻞ 
از ﺗﻼش ﺑﺮای ﺗﺨﻤﯿﻦ EPS ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺪاﻧﻨﺪ EPS ﭼﯿﺴﺖ. 
ﺗﻐﯿﯿﺮ در ﺳﻮد ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﺑﻪ واﺳﻄﮥ ﯾﮏ ﺗﻐﯿﯿﺮ در روﺷﻬﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری، در ﻓﻬﻢ ﺳﻮد ﺑﺮای ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬاران ﻣﻬﻢ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ. آﻧﭽﻪ 
ﺳﺮﻣﺎ ﯾﻪﮔﺬاران، ﺳﻌﯽ در ﺗﻌﯿﯿﻦ آن دارﻧﺪ ﻗﺪرت ﺳﻮدآوری "ﺻﺤﯿﺢ" ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ اﺳﺖ زﯾﺮا ﻧﻬﺎﯾﺘﺎً آﻧﻬﺎ ﺗﻼش ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﺳﻮد 
آﯾﻨﺪه را ﭘﯿ ﺶﺑﯿﻨﯽ ﮐﻨﻨﺪ، اﮔﺮ ﭼﻪ ﯾﮏ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﮐﻮﭼﮏ ﺑﺮای ﮐﻮﮐﺎﮐﻮﻻ زﯾﺎد ﻣﻬﻢ ﻧﯿﺴﺖ، وﻟﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪه از ﺗﻌﺪﯾﻼت 
ﺣﺴﺎﺑﺪاری، ﺑﺮای ﺷﺮﮐﺘﻬﺎی دﯾﮕﺮ، در زﻣﺎﻧﻬﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺴﯿﺎر زﯾﺎد ﺑﻮده اﺳﺖ. ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠﯽ، ﺳﺮﻣﺎ ﯾﻪﮔﺬاران ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮ ﺳﻮد ﻗﺒﻞ از 
ﺗﻐﯿﯿﺮات در اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﺗﮑﯿﻪ ﮐﻨﻨﺪ. 

-ﮔﺰارش ﺣﺴﺎﺑﺮس ﻣﺴﺘﻘﻞ: 
ﺳﻮد اﺑﺮازی در ﺻﻮرت ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﺎﻟﯽ (ﺳﻮد و زﯾﺎن) از اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﻣﺸﺘﻖ ﺷﺪه اﺳﺖ.اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری 
ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ رو شﻫﺎی ﻗﺮاردادی اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ اﻧﺠ ﻤﻦﻫﺎی ﺣﺮﻓ ﻪای ﺑﺎ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺑﺮ اﻧﺪاز هﮔﯿﺮی ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ارزﺷﻬﺎی ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﺗﺪوﯾﻦ ﺷﺪه 
اﻧﺪ.ﯾﮏ ﺣﺴﺎﺑﺮس از ﯾﮏ ﻣﺆﺳﺴﻪ ﺣﺴﺎﺑﺮﺳﯽ ﻣﺴﺘﻘﻞ در ﮔﺰارﺷﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم "ﮔﺰارش ﺣﺴﺎﺑﺮس ﻣﺴﺘﻘﻞ" ﺗﺼﺪﯾﻖ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ 
ﺑﺮای ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺳﻮد ﻃﺒﻖ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﻋﻤﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ. 
ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﺪ ﮐﻪ ﮔﺰارش ﺣﺴﺎﺑﺮﺳﯽ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻗﻄﻊ ﺗﻀﻤﯿ ﻦﮐﻨﻨﺪه ﺻﺤﺖ ﯾﺎ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ (ﮐﯿﻔﯿﺖ) ﺳﻮد ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﯿﺎن 
ﻣﯽﮐﻨﺪ ﺻﻮرﺗﻬﺎی ﻣﺎﻟﯽ، ﺑﯿﺎن ﻣﻨﺼﻔﺎﻧ ﻪای از ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ ﻣﺎﻟﯽ ﺷﺮﮐﺖ ﺑﺮای ﯾﮏ دوره زﻣﺎﻧﯽ ﻣﺸﺨﺺ اﺳﺖ.ﺣﺴﺎﺑﺮﺳﺎن ﺑﻪ ﻧﻮﺑﻪ ﺧﻮد 
ﺗﺎﺋﯿﺪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ آﯾﺎ ﮔﺰارش اراﺋﻪ ﺷﺪه ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری اﺳﺖ؟ ﮐﻤﯿﺘﻪ ﺗﺪوﯾﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری 
ﺳﺎزﻣﺎن ﺣﺴﺎﺑﺮﺳﯽ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری اﯾﺮان را در ﺳﺎل 1378 ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮐﺮده اﺳﺖ. 
ﻣﺸﮑﻞ ﮐﻪ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﺳﻮد وﺟﻮد دارد اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮای ﺗﻬﯿﻪ ﺻﻮرﺗﻬﺎی ﻣﺎﻟﯽ، ﻣﯽ ﺗﻮان از اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری 
ﻣﺘﻔﺎوﺗﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد. ﺑﺴﯿﺎری از اﻗﻼم ﺗﺮازﻧﺎﻣﻪ و ﺻﻮرت ﺳﻮد و زﯾﺎن ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﻪ دو روش ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺤﺎﺳ ﺒﻪاﻧﺪ، ﮐﻪ در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ 
آن ﭼﯿﺰی ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ رﻓﺘﺎر ﻣﺤﺎﻓﻈ ﻪﮐﺎر و رﻓﺘﺎر ﺟﺴﻮراﻧﻪ ESP ﻧﺎﻣﯿﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد.ﺑﺎ داﺷﺘﻦ ﺗﻌﺪادی از اﻗﻼم ﮐﻪ ﺻﻮرﺗﻬﺎی ﻣﺎﻟﯽ را 
ﺷﮑﻞ ﻣﯽدﻫﻨﺪ، ﺗﻌﺪاد ﺗﺮﮐﯿﺒﺎت ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻨﯽ ﻣﻤﮑﻦ (ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری) ﮐﻪ ﻣﯽﺗﻮان اﺳﺘﻔﺎده ﮐﺮد، ﺑﺴﯿﺎر اﺳﺖ. ﺑﺎ 
ﺛﺎﺑﺖ ﻧﮕﻬﺪاﺷﺘﻦ دﯾﮕﺮ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺮوش، ﺗﻌﺪاد ﺗﻮﻟﯿﺪ و ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﻋﻤﻠﯿﺎﺗﯽ، ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ ﻗﺎدر ﺑﻪ اراﺋﻪ ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺷﮑﻞ EPS ﻣﺠﺎز و 
ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ اﺻﻮل ﺣﺴﺎﺑﺪاری اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه ﺑﺴﺘﮕﯽ دارد. ﺳﺆاﻟﯽ ﮐﻪ ﺳﺮﻣﺎ ﯾﻪﮔﺬاران ﺑﺎﯾﺪ ﺟﻮاب دﻫﻨﺪ اﯾﻦ اﺳﺖ 
ﮐﻪ ﮐﺪام EPS، ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ "درﺳﺖ و ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ" ﺷﺮﮐﺖ را ﺑﻪ ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﻧﺤﻮ اراﺋﻪ ﻣﯽدﻫﺪى رﺷﺪ ﺻﻨﻌﺖ، ﺻﺤﺒﺖ از ﺑﺎﻻ ﯾﺎ ﭘﺎﯾﯿﻦ ﺑﻮدن P/E ﯾﮏاز آﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺳﻮد ﻫﺮ ﺳﻬﻢ ﮔﺰارش ﺷﺪه (EPS)، ﺗﺎﺑﻊ ﺑﺴﯿﺎری از اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری اﺳﺖ، اﻧﻌﮑﺎس ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺻﺤﯿﺢ ﯾﮏ 
ﺷﺮﮐﺖ ﺑﻪ ﻃﻮر ﭘﯿﻮﺳﺘﻪ ﺑﻪ ﯾﮏ ﺷﮑﻞ اﮔﺮ ﻏﯿﺮﻣﻤﮑﻦ ﻧﺒﺎﺷﺪ، ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺸﮑﻞ اﺳﺖ. از آﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﻫﺮ ﺷﺮﮐﺘﯽ ﻣﺘﻔﺎوت از دﯾﮕﺮی اﺳﺖ، 
آﯾﺎ اﻧﺘﻈﺎر ﯾﮏ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﺣﺴﺎﺑﺪاری واﺣﺪ ﺑﺮای ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺻﺤﯿﺢ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﺷﺮﮐﺘﻬﺎ ﻣﻌﻘﻮﻻﻧﻪ اﺳﺖ؟ در ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری، ﻫﺮ 
ﺷﺮﮐﺘﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ روﺷﯽ را ﺛﺒﺖ و ﮔﺰارش ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮﺟﻮد یﻫﺎ ﯾﺎ اﺳﺘﻬﻼك اﺳﺘﻔﺎده ﮐﻨﺪ. 
ﺣﺴﺎﺑﺪاران، ﺑﯿﻦ ﺳﺮﻣﺎﯾ ﻪﮔﺬاران، ﮐﻪ ﺧﻮاﻫﺎن ﺷﮑﻞ واﺿﺤﯽ از EPS ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻪ ﺧﻮاﻫﺎن اراﺋﻪ ﺻﻮرﺗﻬﺎی 
ﻣﺎﻟﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮﯾﻦ ﺷﮑﻞ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﮔﯿﺮﮐﺮده اﻧﺪ. ﺑﻪ ﻏﯿﺮ از اﯾﻦ ﻣﻮارد، ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺷﺮﮐﺖ ﺣﺴﺎﺑﺪاران را اﺳﺘﺨﺪام ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ 
ﺑﻪ راﻫﺒﺮدﻫﺎی ﻣﺸﺨﺼﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ روﺷﻬﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری را ﺗﻐﯿﯿﺮ دﻫﺪ. ﺗﺎ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺷﺮﮐﺖ، اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی ﺣﺴﺎﺑﺪاری را رﻋﺎﯾﺖ 
ﮐﻨﺪ، ﺑﺮای ﺣﺴﺎﺑﺪار ﻣﺸﮑﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻓﺸﺎر ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ اﺳﺘﻔﺎده از روش ﺧﺎﺻﯽ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮐﻨﺪ. در ﺑﻌﻀﯽ ﻣﻮارد، ﯾﮏ 
ﻣﻮﺳﺴﻪ ﺣﺴﺎﺑﺮﺳﯽ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﻣﺸﮑﻼت و ﻓﺸﺎرﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺷﺮﮐﺖ در ﭼﺸﻢ ﭘﻮﺷﯽ از ﺑﺮﺧﯽ از ﻣﻮارد ﻣﻐﺎﯾﺮ ﺑﺎ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎی 
ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺑﺮﺳﺎن وارد ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ از ﮐﺎر ﺣﺴﺎﺑﺮﺳﯽ ﮐﻨﺎر هﮔﯿﺮی ﻣﯽﮐﻨﺪ. 

-ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺑﻨﯿﺎدی در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻓﻨﯽ 
اﻏﻠﺐ در روش ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻓﻨﯽ %80 رﻓﺘﺎر ﺑﺎزار را ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﺣﺎﻻت رواﻧﯽ اﻓﺮاد و %20 را ﺑﺮ ﭘﺎﯾﻪ ﻣﻨﻄﻖ ﻣﯽداﻧﺪ. در ﺣﺎﻟﯿﮑﻪ 
ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺑﻨﯿﺎدی اﻏﻠﺐ ﺑﺎزار را %20 روان ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ و %80 ﻣﻨﻄﻘﯽ در ﻧﻈﺮ ﻣﯽﮔﯿﺮد. در ﻫﺮ ﺻﻮرت ﻣﯽﺗﻮان ﺑﺮ ﺳﺮ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﻨﻄﻘﯽ 
ﯾﺎ رواﻧﺸﻨﺎﺧﺘﯽ ﺑﻮدن ﺑﺎزار ﺑﺤﺚ ﮐﺮد، اﻣﺎ، ﻫﯿﭻ ﺷﮑﯽ در ﻣﻮرد ﻗﯿﻤﺖ ﻓﻌﻠﯽ ﯾﮏ ﺳﻬﻢ ﻧﻤ ﯽﺗﻮان داﺷﺖ. ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل، ﻣﻨﻄﻘﯽ ﯾﺎ 
رواﻧﺸﻨﺎﺧﺘﯽ ﺑﻮدن ﺑﺎزار ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﺷﻮد ﻧﺸﺎ ندﻫﻨﺪه ﻣﺠﻤﻮع اﻃﻼﻋﺎت ﮐﻠﯿﻪ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن در ﺑﺎزار در ﻣﻮرد آن ﺳﻬﻢ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. 
اﯾﻦ اﻓﺮاد ﺗﻤﺎﻣﯽ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻨﺘﺸﺮﺷﺪه در ﻣﻮرد ﺳﻬﻢ را در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓ ﺘﻪاﻧﺪ و ﺑﺮ روی ﻗﯿﻤﺖ ﻣﺸﺨﺼﯽ در ﻣﻮرد ﺧﺮﯾﺪ ﯾﺎ ﻓﺮوش آن ﺑﻪ 
ﺗﻮاﻓﻖ رﺳﯿﺪ هاﻧﺪ. اﯾﻨﻬﺎ ﻧﯿﺮوﻫﺎی ﻋﺮﺿﻪ و ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ روش ﻓﻨﯽ ﺗﻼش دارد ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﯽ رﻓﺘﺎر ﻗﯿﻤﺖ ﯾﮏ ﺳﻬﻢ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﮐﻨﺪ 
ﮐﺪاﻣﯿﮏ از ﻧﯿﺮوﻫﺎی ﻋﺮﺿﻪ و ﺗﻘﺎﺿﺎ ﭘﯿﺮوز ﻣﯿﺪان ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد؟ ﻗﯿﻤﺖ ﺳﻬﻢ در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﭼﻘﺪر ﺑﻮده اﺳﺖ و در آﯾﻨﺪه ﺑﻪ ﮐﺠﺎ ﺧﻮاﻫﺪ 
رﻓﺖ؟ ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از روش ﻓﻨﯽ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﺮﺧﯽ ﻗﻮاﻋﺪ و ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﮐﻠﯽ ﺑﺮای ﺧﺮﯾﺪ و ﻓﺮوش ﺳﻬﺎم در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﻟﯿﮑﻦ اﯾﻦ 
ﻧﮑﺘﻪ را ﻧﺒﺎﯾﺪ ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﺮد ﮐﻪ اﯾﻦ روش ﺑﯿﺶ از آﻧﮑﻪ ﯾﮏ ﻋﻠﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﻫﻨﺮ اﺳﺖ. ﻟﺬا ﻣﺎﻧﻨﺪ دﯾﮕﺮ ﮐﺎرﻫﺎی ﻫﻨﺮی در ﻣﻌﺮض ﺗﻔﺴﯿﺮ 
ﻗﺮار دارد. ﻟﯿﮑﻦ در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل اﯾﻦ روش ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻧﻮع روﯾﮑﺮد اﻧﻌﻄﺎ فﭘﺬﯾﺮ ﺑﻮده و ﻫﺮ ﯾﮏ از ﺳﺮﻣﺎ ﯾﻪﮔﺬاران ﺑﺎﯾﺪ ﻃﺒﻖ روش ﺧﺎص 
ﺧﻮد از آن اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. اﯾﻦ رو شﻫﺎ ﻧﯿﺎزﻣﻨﺪ ﺻﺮف وﻗﺖ و ﺗﻼش ﺑﺴﯿﺎر ﺑﻮده اﻣﺎ ﻓﻮاﯾﺪ آن ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ در ﺧﻮر ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺎﺷﺪ. ﺗﺤﻠﯿﻞ 
ﻓﻨﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮای ﺑﺎزار ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮏ ﮐﻞ ﯾﺎ ﺑﺮای ﺳﻬﺎم ﯾﮏ ﺷﺮﮐﺖ ﺧﺎص اﻧﺠﺎم ﺷﻮد. ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻓﻨﯽ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﻤﻮدار ﯾﺎ ﺷﺎﺧﺺ 
ﻫﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﯽ ﺷﻮد.

ارسال نظر براي اين مطلب

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتیرفرش کد امنیتی